Kalkulator szacuje obciążenie cieplne obliczeniowe pomieszczenia (ile watów potrzeba, aby utrzymać zadaną temperaturę wewnętrzną zimą) i na podstawie mocy cieplnej grzejnika wyznacza liczbę członów lub liczbę grzejników. Obliczenie jest przeznaczone do wstępnego doboru odbiorników ciepła oraz do porównywania wariantów (izolacja, okna, wentylacja, temperatury).
Podejście do obciążenia cieplnego opiera się na ogólnych zasadach stosowanych w EN 12831-1 (Systemy ogrzewania w budynkach. Metoda obliczania obciążenia cieplnego obliczeniowego). Moc cieplna grzejników jest zwykle deklarowana zgodnie z EN 442 (Grzejniki i konwektory). Kalkulator wykorzystuje model uproszczony: straty ciepła są szacowane na podstawie powierzchni, wysokości sufitu, różnicy temperatur oraz zestawu współczynników.
Objętość pomieszczenia jest obliczana z powierzchni i wysokości sufitu. Wysokość jest przeliczana na metry.
V=A·h
Gdzie V - m3, A - m2, h - m.
Różnica temperatur dla strat ciepła jest przyjmowana jako różnica między temperaturą wewnętrzną i zewnętrzną.
ΔT=Tin-Tout
Jednostki - °C. Jeśli ΔT jest mniejsze niż 0, w obliczeniach przyjmuje się 0.
Referencyjne obciążenie jednostkowe przyjęto jako qref=100 W/m2 przy ΔTref=40 °C oraz wysokości href=2.7 m. Następnie jest ono skalowane według rzeczywistej różnicy temperatur, wysokości i współczynników opisujących typowe odchylenia od przypadku referencyjnego.
Qtrans=A·qref·(ΔT/ΔTref)·(h/href)·kwin ·kglz·kins·kwall·ktop·ksun
Współczynniki okien odzwierciedlają typowy poziom strat przez przeszklenia. Zastosowano wartości: kwin=1.20 dla starych okien, kwin=1.00 dla standardowych pakietów szybowych, kwin=0.90 dla okien energooszczędnych. Dodatkowy mnożnik za udział przeszkleń: kglz=0.95 (mały), kglz=1.00 (średni), kglz=1.10 (duży).
Współczynnik izolacji opisuje ogólną jakość przegród: kins=1.25 (słaba izolacja), kins=1.00 (typowa), kins=0.85 (dobra).
Współczynnik ścian zewnętrznych uwzględnia większe straty przy rosnącym udziale ścian zewnętrznych. Zastosowano wartości: kwall=0.90 (0 ścian zewnętrznych), kwall=1.00 (1), kwall=1.10 (2), kwall=1.20 (3), kwall=1.30 (4).
Współczynnik pomieszczenia powyżej odzwierciedla straty ku górze. Jeśli nad pomieszczeniem jest ogrzewane pomieszczenie, ktop=1.00. Jeśli nad pomieszczeniem jest zimny strych lub dach zewnętrzny, ktop=1.10.
Współczynnik nasłonecznienia uwzględnia typowe zyski słoneczne jako korektę zapotrzebowania na ogrzewanie. Zastosowano wartości: ksun=1.00 (mało słońca), ksun=1.15 (umiarkowanie), ksun=1.25 (dużo).
Strata ciepła od wymiany powietrza zależy od objętości, krotności wymiany i różnicy temperatur. Stosowana jest standardowa przybliżona zależność dla powietrza.
Qvent=0.34·n·V·ΔT
Gdzie Qvent - W, n - 1/h, V - m3, ΔT - °C. Współczynnik 0.34 odpowiada pojemności cieplnej powietrza wyrażonej w W na m3/h.
Typowe wskazówki dla n w pomieszczeniach mieszkalnych to często n=0.5 1/h (minimum), n=1.0 1/h (typowo), n=2.0 1/h (wysoka infiltracja lub częste wietrzenie). Wartości powyżej 3.0 1/h są typowe dla pomieszczeń z aktywną wentylacją lub dużą nieszczelnością.
Całkowita wymagana moc to suma strat przez przenikanie oraz strat wentylacyjnych. Dodawany jest zapas bezpieczeństwa na regulację i niepewności.
Qreq=(Qtrans+Qvent)·ksafe
Zapas przyjęto jako ksafe=1.10 (10%). Wynik Qreq jest podawany w W.
Logarytmiczna średnia różnica temperatur jest liczona jako logarytmiczna średnia różnic między temperaturami wody a temperaturą powietrza w pomieszczeniu.
ΔTlm=( (Ts-Tin)-(Tr-Tin) )/ln( (Ts-Tin)/(Tr-Tin) )
Gdzie Ts - zasilanie, °C. Tr - powrót, °C. Tin - temperatura w pomieszczeniu, °C.
Reżim nominalny dla mocy deklarowanej to często 75/65/20 °C, co daje ΔTlm,nom=49.8 °C. Jeżeli moc deklarowana jest dla innego reżimu, należy użyć odpowiadającego mu ΔTlm,nom.
Przeliczenie mocy wykorzystuje zależność potęgową, która odzwierciedla typowe zachowanie konwekcji i promieniowania.
Peff=Pnom·(ΔTlm/ΔTlm,nom)n
Wykładnik przyjęto jako n=1.30. Pnom i Peff są w W dla jednego członu lub dla jednego grzejnika (w zależności od typu).
Liczba emiterów jest wyznaczana przez podzielenie wymaganej mocy przez efektywną moc jednego członu lub jednego grzejnika. Następnie wynik jest zaokrąglany w górę, aby zapewnić co najmniej wymaganą moc.
N=ceil(Qreq/Peff)
Jeżeli wynik jest mniejszy niż 1, przyjmuje się N=1. Dla grzejników członowych N oznacza liczbę członów. Dla grzejników płytowych N oznacza liczbę grzejników.
Powierzchnia wpływa na bazowe straty przez przenikanie, ale obciążenie końcowe w dużym stopniu zależy od różnicy temperatur ΔT, wysokości sufitu (przez objętość), krotności wymiany powietrza n oraz współczynników przegród. Dlatego dwa pomieszczenia o tej samej powierzchni mogą wymagać wyraźnie innej mocy ogrzewania.
Oba czynniki działają poprzez różnicę temperatur ΔT. Przy wysokiej wymianie powietrza straty wentylacyjne Qvent mogą stać się porównywalne ze stratami przez przenikanie, zwłaszcza w pomieszczeniach z wysokim sufitem lub przy częstym wietrzeniu.
Emitery ciepła dobiera się zwykle z zapasem, aby pokryć obciążenie obliczeniowe w niekorzystnych warunkach. We wzorze stosuje się zaokrąglenie w górę ceil, dlatego kalkulator rekomenduje liczbę członów lub grzejników nie mniejszą niż wartość wymagana.
Korekta oparta na ΔTlm jest zgodna z powszechną praktyką EN 442 i daje dobre przybliżenie dla typowego montażu i podłączenia. Dla projektu szczegółowego należy uwzględnić również sposób podłączenia, osłony, wnęki oraz rzeczywisty reżim hydrauliczny instalacji.
Wzory definiują jednoznaczny algorytm, ale współczynniki reprezentują typowe przypadki, a nie pełny bilans cieplny dla każdej przegrody. Pełne obliczenie wg EN 12831-1 wykorzystuje powierzchnie i właściwości wszystkich elementów obudowy, mostki cieplne oraz szczegółowe warunki brzegowe. Ten kalkulator służy do szybkiego i przejrzystego doboru wstępnego.